Onlangs zijn we met ons kantoor en atelier verhuisd naar een nieuwe locatie! Konligo is nu te vinden in Circularium, Circularium is een centrum voor circulaire economie in Anderlecht, waar we voortaan onze tenten, pop-up structuren en stands bouwen. Circularium is 20.000m² ex-industrieel vastgoed dat herbestemd is voor lokale, sociale en circulaire economie organisaties in Brussel. Bij Konligo zijn we fervente voorstanders van een duurzamere economie en daarom zijn we erg enthousiast om hier te zijn. En om onze tijd hier nog aangenamer te maken we hebben ons eigen kantoor ontworpen en gebouwd volgens een circulaire aanpak. In dit artikel leggen we uit hoe we deze duurzame ontwerpprincipes hebben toegepast op een mezzaninekantoor en werkplaats in een industriële hal en waar je rekening mee moet houden als je zelf wilt bouwen met hergebruikte materialen.
Traditioneel denken bij het ontwerpen van gebouwen begint met een doel voor ogen en dan maken we een ontwerp, waarna we op zoek gaan naar een leverancier voor de juiste materialen. Maar om de ecologische voetafdruk te verkleinen hebben we ons ontwerp gebaseerd op hergebruikte bouwmaterialen, te beginnen met wat we hadden of duurzaam konden inkopen. Dit betekent wel dat de initiële ontwerpfase langer kan duren dan normaal: je moet slim nadenken over hoe je alle verschillende materialen, die vaak heel verschillende afmetingen hebben, installeert en met elkaar verbindt. Daarnaast moet je ook rekening houden met het dynamische aspect van de levensduur van een kantoor: op een dag zal het gebouw moeten uitbreiden of weer uit elkaar gehaald worden, dus demontage of herconfiguratie, zonder te slopen, moet mogelijk blijven. Bovendien kun je maar beter bereid zijn om tijd en moeite te steken in het iteratief aanpassen van je ontwerp. Misschien begin je met een geweldig ontwerp, maar kom je dan een goede deal tegen voor mooie, gerecupereerde materialen die je wilt toevoegen, of realiseer je je dat de materialen die je oorspronkelijk wilde gebruiken niet langer beschikbaar of niet van voldoende kwaliteit zijn. Dat zal je ontwerp voortdurend in de war sturen. Over het algemeen geldt: hoe beter je voorbereid bent, hoe minder problemen je zult tegenkomen als de bouw begint, dus de tijdsinvestering in je ontwerp zal het zeker waard zijn.
In de onderstaande afbeelding hebben we laten zien hoe we de hergebruikte materialen, die we voornamelijk hebben gekocht van BatiTerre en RotorDC. Andere items die niet worden getoond, zoals het hek, de tapijttegels en onze meubels zijn gevonden via faillissementsveilingen of tweedehands winkels.
Om het ontwerp zo aanpasbaar mogelijk te houden, gebruiken we alleen omkeerbare verbindingen (dus geen lassen of lijmen, maar bouten en schroeven) en onze tapijttegels liggen gewoon op de vloer en blijven op hun plaats omdat ze door de muren naar binnen worden gedrukt. Helaas hebben we niet voor alles hergebruikte materialen van goede kwaliteit kunnen vinden. Onze elektriciteitskabels en een deel van de OSB (houten panelen) en houten balken voor het dak zijn nieuw.
Belangrijk om in gedachten te houden als je aan je eigen project begint, is dat hergebruikte materialen niet 100% ‘perfect’ zijn, alsof ze net uit de fabriek komen. Sommige houten balken zijn verbogen, sommige bevestigingen voor de ramen zijn beschadigd, afmetingen hebben grotere afwijkingen enz. Dit hoeft geen probleem te zijn als je je materialen van tevoren goed inspecteert en ontwerpt met de gebreken in gedachten. Een manier om dit te doen is door meer tolerantie in je ontwerp op te nemen (ga niet voor de millimeter), te meten en opnieuw te meten bij elke bouwstap (meten is weten) en klaar te staan om wat creatieve probleemoplossing toe te passen als je een onverwacht probleem tegenkomt (maar dat is bij elk project, circulair of niet =D).
Samengevat vereist het bouwen van een duurzamer kantoor een heel andere ontwerpmethode dan traditionele gebouwen, maar het resultaat mag er zijn! Benieuwd hoe wij circulaire economie toepassen op onze pop-up structuren, bezoek onze website.
